Từ “lương thỏa thuận” đến thu nhập 300 triệu đồng/tháng: chính sách nhân tài KH&CN đang thay đổi ra sao
Nghị định 263/2025/NĐ-CP bỏ “trần lương” ở tổ chức KH&CN công lập; dự thảo Thông tư về nhiệm vụ công nghệ chiến lược đề xuất thu nhập tới 300 triệu đồng/tháng cho Tổng công trình sư; nhiều địa phương dành ngân sách riêng thu hút nhân lực. VAYSE điểm lại và nhìn từ nghiên cứu của Hội về “trọng dụng” nhân tài.

Một năm qua, chính sách đãi ngộ nhà khoa học có nhiều thay đổi đáng chú ý. VAYSE tổng hợp ba lớp chính sách từ các tin đăng trên Cổng Thông tin điện tử Bộ Khoa học và Công nghệ.
1. Tự chủ lương, bỏ “trần lương” ở tổ chức KH&CN công lập
Tại họp báo thường kỳ tháng 10/2025, bà Vũ Thị Là, Phó Vụ trưởng Vụ Tổ chức cán bộ (Bộ Khoa học và Công nghệ), giới thiệu Nghị định 263/2025/NĐ-CP ngày 14/10/2025. Theo đó, tổ chức khoa học và công nghệ công lập được:
- tự xây dựng quy định riêng về tiền lương, thu nhập một cách dân chủ và công khai trong quy chế nội bộ;
- không bị giới hạn thu nhập ở mức gấp hai, gấp ba lương theo quy định chung;
- trả lương theo vị trí việc làm, nhiệm vụ và hiệu quả; thỏa thuận lương cùng các ưu đãi như thưởng, hỗ trợ chỗ ở, đi lại, mua sắm thiết yếu, nghỉ dưỡng và chăm sóc sức khỏe để thu hút nhân tài trong và ngoài nước.
2. Thu nhập tới 300 triệu đồng/tháng cho Tổng công trình sư (dự thảo)
Tháng 7/2026, NAFOSTED lấy ý kiến dự thảo Thông tư quy định cơ chế tài chính đối với nhiệm vụ phát triển công nghệ chiến lược. Dự thảo đề xuất mức thu nhập tối đa 300 triệu đồng/tháng cho Tổng công trình sư, 250 triệu đồng cho Kiến trúc sư trưởng, 150 triệu đồng cho Chủ nhiệm nhiệm vụ hoặc Chủ tịch Hội đồng và 140 triệu đồng cho chuyên gia, nhà khoa học tham gia – tham khảo kinh nghiệm Singapore, quy đổi theo sức mua tương đương. Dự thảo cũng chấp nhận rủi ro trong nghiên cứu và chuyển sang quản lý theo kết quả đầu ra, hướng tới thương mại hóa hơn 30 sản phẩm công nghệ chiến lược vào năm 2030. Đây là dự thảo, sẽ được hoàn thiện trước khi trình ban hành.
3. Địa phương vào cuộc
Nhiều địa phương đã có chính sách riêng: Hà Nội ban hành cơ chế vượt trội thu hút, trọng dụng nhân tài (2/2026); Hải Phòng hỗ trợ 100 triệu đồng/người làm việc trong lĩnh vực vi mạch bán dẫn, trí tuệ nhân tạo (12/2025); Khánh Hòa dành hơn 173 tỷ đồng thu hút nhân lực khoa học, công nghệ chất lượng cao (11/2026).
Góc nhìn VAYSE: đãi ngộ cần đi cùng trọng dụng
Nghiên cứu về thu hút trí thức người Việt Nam ở nước ngoài do PGS.TS. Lê Phước Minh, Chủ tịch Hội, và ThS. Đinh Văn Hoàng, Viện trưởng Viện Phát triển Doanh nghiệp và Chính sách (IBPD), thực hiện đã phân biệt “trọng đãi” (ưu đãi vật chất) với “trọng dụng” (tin tưởng, trao quyền tự chủ, môi trường để phát huy năng lực), đồng thời chỉ ra nhu cầu một hành lang pháp lý an toàn để nhà khoa học không lo bị truy cứu trách nhiệm khi nghiên cứu gặp rủi ro khách quan (xem bài). “Đây là sự chuyển dịch nền tảng, thừa nhận rằng chúng ta đang cạnh tranh sòng phẳng với các quốc gia phát triển,” PGS.TS. Lê Phước Minh nhận định.
Các chính sách mới – tự chủ thu nhập, quản lý theo đầu ra, chấp nhận rủi ro – cho thấy hướng đi đó đang được thể chế hóa. Với mạng lưới khoảng 25 tổ chức khoa học và công nghệ trực thuộc, đều là tổ chức ngoài công lập, Hội sẽ tiếp tục theo dõi, tổng hợp ý kiến hội viên để góp ý khi các văn bản hướng dẫn được lấy ý kiến, nhất là cơ hội để tổ chức ngoài công lập và trí thức trẻ tham gia các nhiệm vụ công nghệ chiến lược.
Trí thức, nhà khoa học trẻ quan tâm có thể tham gia mạng lưới của Hội tại vayse.org/hoi-vien/dang-ky – đăng ký trực tuyến khoảng 3 phút.
Nguồn tin
- Cổng Thông tin điện tử Bộ Khoa học và Công nghệ: “Thu hút nhân tài khoa học, cho phép trả lương theo thỏa thuận” (9/11/2025).
- Cổng Thông tin điện tử Bộ Khoa học và Công nghệ: “Đề xuất thu nhập tới 300 triệu đồng/tháng cho Tổng công trình sư phát triển công nghệ chiến lược” (9/7/2026).
Bài viết do VAYSE tổng hợp, biên tập lại từ các nguồn trên và bổ sung góc nhìn của Hội; số liệu, trích dẫn thuộc về nguồn tin gốc.
VAYSE tổng hợp

Diễn đàn Văn hóa doanh nghiệp 2026: Quỹ Đổi mới công nghệ quốc gia tăng cường hỗ trợ doanh nghiệp đưa công nghệ vào thực tiễn
Tại Diễn đàn Văn hóa doanh nghiệp Việt Nam 2026, TS. Chử Đức Hoàng cho rằng đổi mới sáng tạo bắt đầu từ cam kết của người đứng đầu và cần cơ chế thử nghiệm chấp nhận sai sót; Quỹ dự kiến hỗ trợ các…

Từ sông ra biển: để bản sắc làm nên vị thế Vĩnh Long trên bản đồ du lịch
Trong bài viết trên Tuổi Trẻ, TS. Tạ Duy Linh, Viện trưởng Viện Nghiên cứu Phát triển Kinh tế và Du lịch, đề xuất định vị Vĩnh Long mới bằng bản sắc sông nước, xứ dừa, văn hóa Khmer và biển, hướng…

Quỹ Đổi mới công nghệ quốc gia giới thiệu chương trình tài trợ đổi mới công nghệ ứng dụng AI năm 2026
Ngày 29–30/9/2026, Quỹ Đổi mới công nghệ quốc gia (NATIF) tổ chức hội thảo tại Đà Nẵng và TP. Hồ Chí Minh giới thiệu kế hoạch tài trợ nhiệm vụ đổi mới công nghệ ứng dụng AI; Viện STI, đơn vị trực…

Hà Nội tham vấn khung đánh giá KH,CN, ĐMST và chuyển đổi số: ma trận 3 trụ cột × 5 nhóm đối tượng
Dự thảo khung đánh giá của Hà Nội kết hợp ba trụ cột với năm nhóm đối tượng của QĐ 1969 và cân nhắc ba phương án 45, 63 hoặc 42 chỉ tiêu. Các chuyên gia đề nghị phân tầng chỉ tiêu, chuẩn hóa minh…


