Nghe bằng mắt, nói bằng tay: hướng tới chuyển đổi số công bằng cho người khuyết tật

Bài viết mở đầu bằng câu chuyện anh Thành Nguyễn, một người khiếm thính tự học nghề qua hàng trăm video để mở tiệm tóc. Từ đó, tác giả chỉ ra rằng với người khuyết tật, dữ liệu mang những hình thức khác: ký hiệu, ánh mắt, chữ viết, phụ đề.

Việt Nam có khoảng 7 triệu người khuyết tật, nhưng phần lớn hạ tầng dữ liệu và dịch vụ công chưa coi họ là người dùng chính thức: nội dung thiếu phụ đề, thiếu ngôn ngữ ký hiệu, bản đồ số thiếu thông tin về lối đi tiếp cận. Tác giả cảnh báo nguy cơ dữ liệu chỉ phục vụ quản lý và kinh doanh, trở thành đặc quyền của số ít.

Kiến nghị

• Xây dựng chính sách truyền thông toàn diện, coi người khuyết tật là đối tượng phục vụ ngay từ khâu thiết kế.
• Bắt buộc phụ đề cho nội dung công cộng; bổ sung ký hiệu tiếp cận trên bản đồ số.
• Phát triển các ứng dụng trí tuệ nhân tạo hiểu và chuyển ngữ ngôn ngữ ký hiệu.

Theo tác giả, dữ liệu cần được nhìn nhận như nền tảng của nhân phẩm, phải tồn tại vì con người.

Nguồn: VnExpress – “Nghe bằng mắt, nói bằng tay”.